In het kort
- De zeven oorzaken: koudemiddeltekort, vuile filters, een vuile verdamper of condensor, een haperende ventilator, een elektrische storing, een verkeerde instelling of sensor, en een te kleine of slecht geïnstalleerde airco.
- Controleer eerst zelf de stand (koelen, niet ventileren of drogen), de ingestelde temperatuur en de filters.
- Een koudemiddeltekort wijst vrijwel altijd op een lek; bijvullen en repareren mag alleen een STEK-gecertificeerde monteur.
- Een airco die te klein is, haalt op warme dagen de ingestelde temperatuur niet: reken met ongeveer 0,1 kW koelvermogen per m² (zie het rekenvoorbeeld).
- Met jaarlijks onderhoud voorkom of ontdek je de meeste van deze problemen op tijd.
Koelt je airco niet meer, dan is dit meestal de oorzaak: te weinig koudemiddel, vuile filters, een vuile verdamper of condensor, een haperende ventilator, een elektrische storing, een verkeerde instelling of een te kleine airco. Filters en instellingen controleer je zelf; voor de rest bel je een monteur.
Hieronder lees je per oorzaak hoe je hem herkent en wat je eraan doet. Vijf van de zeven oorzaken kun je met regelmatig onderhoud voorkomen of op tijd ontdekken. Hoe vaak je dat laat doen, lees je in ons artikel over hoe vaak je een airco moet laten onderhouden in West-Brabant.
Eerst zelf controleren
Voordat je een monteur belt, loop je drie dingen na. Ze kosten een paar minuten en lossen een deel van de klachten direct op.
- De stand: staat de airco op koelen, en niet op ventileren, drogen of verwarmen?
- De temperatuur: is de ingestelde temperatuur lager dan de kamertemperatuur? Werken de batterijen van de afstandsbediening nog?
- De filters: klap de voorkant van de binnenunit open. Zijn de filters grijs en stoffig, stofzuig ze dan of spoel ze uit met lauw water.
Koelt de airco daarna nog steeds niet goed, dan zit de oorzaak waarschijnlijk dieper. Hieronder vind je de zeven mogelijkheden.
1. Koudemiddeltekort door een lek
Een airco koelt door koudemiddel rond te pompen. Dat neemt binnen warmte op en geeft die buiten weer af. Het systeem is gesloten, dus koudemiddel raakt niet op. Is er te weinig, dan zit er een lek in een leiding of een verbinding.
Bij een tekort draait de airco langer, maar blaast hij steeds minder koude lucht. Een kenmerkend signaal is ijs op de leidingen bij de buitenunit of op de verdamper binnen. Meer daarover lees je in airco bevriest: waarom ontstaat ijsvorming.
Zelf bijvullen kan niet en mag niet. Een STEK-gecertificeerde monteur spoort eerst het lek op, repareert het en vult daarna het systeem opnieuw.
2. Vuile luchtfilters
De filters in de binnenunit vangen stof en pollen uit de lucht. Raken ze verstopt, dan komt er minder lucht langs de koude verdamper. De airco blaast dan minder koele lucht en verbruikt meer stroom voor hetzelfde resultaat.
Dit is de makkelijkste oorzaak om zelf te verhelpen. Controleer de filters in het koelseizoen elke maand en reinig ze als ze grijs zijn. Meer tips vind je in 12 praktische tips om de levensduur van je airco te verlengen.
3. Een vervuilde verdamper of condensor
De buitenunit staat het hele jaar buiten. Bladeren, stof, pollen en insecten hopen zich op tussen de dunne lamellen van de condensor. Daardoor kan de airco de warmte uit je huis minder goed buiten afgeven en daalt het koelvermogen.
Binnen kan de verdamper vervuilen, vooral als de filters lang niet zijn schoongemaakt. Een vieze verdamper kan bevriezen, waarna de airco helemaal niet meer koelt. Vocht en vuil op de verdamper geven bovendien een muffe geur; hoe je dat voorkomt, lees je in ons artikel over schimmel in je airco voorkomen.
De lamellen zijn kwetsbaar en verbuigen snel. Laat het reinigen van de verdamper en condensor daarom over aan een monteur, die dit doet tijdens een onderhoudsbeurt van Van Leeuwen Airconditioning.
4. Een haperende ventilator
Een split-airco heeft twee ventilatoren: één in de binnenunit en één in de buitenunit. De binnenventilator blaast de gekoelde lucht de kamer in. De buitenventilator voert de warmte af.
Draait de binnenventilator te traag, dan produceert de airco misschien nog koude lucht, maar komt die niet de kamer in. Draait de buitenventilator niet goed, dan loopt de druk in het systeem op en raakt de compressor overbelast. De oorzaak kan een kapotte motor zijn, versleten lagers of iets dat de ventilator blokkeert.
Een haperende ventilator hoor je vaak al voordat de koeling minder wordt, bijvoorbeeld aan gerammel of geschuur. Wat elk geluid betekent, lees je in airco maakt lawaai: wat betekent elk geluid.
5. Een elektrische storing
Een doorgeslagen zekering, een defecte condensator, een losse draad of een kapotte printplaat kan de koeling stilleggen. Soms draait de ventilator nog wel, maar slaat de compressor niet aan. De airco blaast dan alleen lucht op kamertemperatuur.
Controleer of de groep in de meterkast niet is uitgeschakeld. Slaat de groep steeds opnieuw uit, of geeft de airco een foutcode, schakel dan een monteur in. Werk niet zelf aan de elektrische onderdelen, want dat is gevaarlijk.
6. Een verkeerde instelling of sensor
De airco bepaalt met een temperatuursensor wanneer hij moet koelen. Geeft die sensor een verkeerde waarde door, dan schakelt de airco te vroeg uit of blijft hij draaien zonder de gewenste temperatuur te halen.
Vaak is de oorzaak eenvoudiger: de airco staat op de verkeerde stand of de timer schakelt hem uit. Loop daarom eerst de controles bovenaan dit artikel na. Helpt dat niet, laat de sensor dan door een monteur testen.
7. Een te kleine of slecht geïnstalleerde airco
Soms ligt het probleem niet aan slijtage, maar aan de keuze of de installatie. Een airco die te klein is voor de ruimte, draait continu zonder de gewenste temperatuur te halen. Dat merk je vooral bij een zolderkamer of een kamer met grote ramen op het zuiden.
Rekenvoorbeeld: is je airco te klein?
Uitgangspunt: bij normale isolatie (bouwjaar 1990 of later) reken je met ongeveer 0,1 kW koelvermogen per m². Een zolderkamer met schuin dak heeft meer nodig, omdat de zon het dak opwarmt.
- Woonkamer van 35 m²: 35 m² × 0,1 kW = 3,5 kW koelvermogen nodig
- Geplaatste airco: 2,5 kW
- Tekort: 3,5 kW − 2,5 kW = 1,0 kW, oftewel 1,0 ÷ 3,5 = 29% te weinig vermogen
Op een hete dag haalt deze airco de ingestelde temperatuur waarschijnlijk niet, hoe lang hij ook draait. Een airco van 3,5 kW past wel. Zelf rekenen? Lees hoeveel kW airco je per m² nodig hebt. Te groot kiezen is overigens ook niet goed, zoals je leest in wat de gevolgen zijn van een te grote of te kleine airco.
Fouten bij de installatie
Ook een slechte installatie kost koelvermogen. Denk aan leidingen met de verkeerde diameter, onvoldoende isolatie van de leidingen of een buitenunit die zijn eigen warme lucht weer aanzuigt. Een STEK-gecertificeerde installateur berekent het juiste vermogen en plaatst de airco volgens de voorschriften. Wat er bij een goede installatie hoort, lees je bij airco inclusief montage.
Wil je een nieuwe airco laten plaatsen? Kijk dan bij airco installeren in Breda of airco-installatie in Bergen op Zoom.
Alle oorzaken op een rij
| Oorzaak | Herkenbaar aan | Zelf op te lossen? |
|---|---|---|
| Koudemiddeltekort | Lauwe lucht, ijs op de leidingen, sissend geluid | Nee, STEK-monteur nodig |
| Vuile filters | Zwakke luchtstroom, grijze filters | Ja, stofzuigen of uitspoelen |
| Vervuilde verdamper of condensor | Vuil op de lamellen, muffe geur, ijsvorming | Nee, reinigen tijdens onderhoud |
| Haperende ventilator | Weinig luchtstroom, rammelen of schuren | Nee |
| Elektrische storing | Foutcode, groep slaat uit, compressor slaat niet aan | Alleen de groep in de meterkast controleren |
| Instelling of sensor | Verkeerde stand, airco schakelt te vroeg uit | Instelling wel, sensor niet |
| Te kleine of slecht geplaatste airco | Draait continu, haalt op warme dagen de temperatuur niet | Nee, advies van een installateur |
Onderhoud voorkomt de meeste problemen
Van de zeven oorzaken zijn er vijf te voorkomen of op tijd te ontdekken met onderhoud. Tijdens een beurt reinigt de monteur de filters, de verdamper en de condensor, controleert hij op lekken, meet hij de druk in het systeem en controleert hij de elektrische verbindingen. Zo vindt hij kleine problemen voordat ze uitgroeien tot een storing.
Twijfel je of je airco aan een beurt toe is? Lees dan over de signalen dat je airco onderhoud nodig heeft. Meer achtergrond over zuinig koelen vind je bij Milieu Centraal over duurzaam verwarmen en koelen.
Onze STEK-gecertificeerde monteurs werken in West-Brabant en omgeving, onder meer voor airco-onderhoud in Etten-Leur, airco-onderhoud in Bavel en airco-onderhoud in Dordrecht.
Wanneer bel je een monteur?
Helpen de controles van de stand, de temperatuur en de filters niet, wacht dan niet te lang. Een airco die blijft doordraaien zonder te koelen, verbruikt stroom zonder resultaat en kan verder beschadigen. Zet de airco uit en bel direct bij ijs op de leidingen, een aanhoudend sissend geluid, een brandlucht of een groep die steeds uitslaat.
Veelgestelde vragen over een airco die niet koelt
Wat doe ik eerst als mijn airco niet meer goed koelt?
Controleer of de airco op koelen staat, of de ingestelde temperatuur lager is dan de kamertemperatuur en of de filters schoon zijn. Helpt dat niet, schakel dan een monteur in.
Kan ik zelf koudemiddel bijvullen?
Nee. Bijvullen mag alleen een STEK-gecertificeerde monteur, en een tekort wijst vrijwel altijd op een lek dat eerst gerepareerd moet worden.
Hoe vaak moet ik mijn airco laten onderhouden?
Laat je airco minstens één keer per jaar onderhouden. De monteur reinigt dan de filters, verdamper en condensor en controleert het systeem op lekken.
Waarom zit er ijs op mijn airco?
IJs op de leidingen of de binnenunit wijst meestal op een koudemiddeltekort of een geblokkeerde luchtstroom, bijvoorbeeld door vuile filters. Zet de airco uit en laat een monteur de oorzaak zoeken.
Hoe weet ik of mijn airco te klein is?
Een te kleine airco draait op warme dagen continu zonder de ingestelde temperatuur te halen. Als vuistregel heb je bij normale isolatie ongeveer 0,1 kW koelvermogen per m² nodig.
Koelt je airco nog steeds niet?
We komen langs, zoeken de oorzaak en zorgen dat je airco weer koelt zoals het hoort.
Lees ook: Veelvoorkomende airco-problemen oplossen · Verleng de levensduur van je airco
Onderhoud laten doen: Airco laten onderhouden in Prinsenbeek · Airco-onderhoud in Ulvenhout
