In het kort
- De acht duidelijkste signalen: minder koelen of verwarmen, vreemde geluiden, nare geuren, een hoger stroomverbruik, water onder de binnenunit, steeds aan- en uitslaan, een zwakke luchtstroom en zichtbaar vuile filters.
- Een brandlucht of een aanhoudend sissend geluid vraagt om directe actie: zet de airco uit en bel een monteur.
- Laat je airco minstens één keer per jaar onderhouden; filters stofzuig je tussendoor zelf.
- Een onderhoudsbeurt voor een single-split kost bij ons €175, elke extra binnenunit €50.
- Een goed onderhouden airco gaat gemiddeld 12 tot 15 jaar mee, soms langer.
Je airco heeft onderhoud nodig als hij minder goed koelt of verwarmt, vreemde geluiden of geuren maakt, water lekt, steeds aan- en uitslaat of meer stroom verbruikt. Ook vuile filters en een zwakke luchtstroom zijn signalen. Was de laatste beurt meer dan een jaar geleden, plan dan een afspraak.
Hieronder lees je per signaal wat de oorzaak meestal is en wat je zelf kunt doen. Hoe vaak onderhoud precies nodig is, staat in ons artikel over hoe vaak je een airco moet laten onderhouden in West-Brabant.
Acht signalen dat je airco onderhoud nodig heeft
Een airco geeft vaak al weken van tevoren aan dat er iets niet klopt. Wie die signalen op tijd herkent, verkleint de kans dat het apparaat midden in een hittegolf stilvalt.
1. De airco koelt of verwarmt minder goed
Blaast de airco lauwe lucht, of duurt het langer dan normaal voordat de kamer op temperatuur is? Dat is een van de duidelijkste signalen. De oorzaak kan een tekort aan koudemiddel zijn, een vervuilde verdamper of condensor, of een probleem met de compressor.
Een tekort aan koudemiddel wijst vrijwel altijd op een lek, want het systeem is gesloten. Het lek opsporen en bijvullen mag alleen een STEK-gecertificeerde monteur doen. Meer over dit probleem lees je bij de vijf meest voorkomende airco-problemen en hun oplossingen.
2. Je hoort vreemde geluiden
Een binnenunit hoort zacht te zoemen, meer niet. Gerammel, gebonk, geknars of een hoge pieptoon zijn signalen dat er iets mis is. Gerammel wijst vaak op een loszittend onderdeel of een probleem met de ventilator.
Een kort gesis bij het opstarten of ontdooien is normaal. Houdt het sissen aan, dan kan het om een koudemiddellek gaan. Zet de airco dan uit, lucht de ruimte en laat er een monteur naar kijken. Wat elk geluid betekent, lees je in airco maakt lawaai: wat betekent elk geluid.
3. De airco ruikt muf of naar brand
Een muffe, vochtige geur wijst bijna altijd op schimmel of bacteriën in de verdamper of de condensafvoer. Dat is onaangenaam en niet goed voor de luchtkwaliteit. Hoe je dat voorkomt, lees je in ons artikel over schimmel in je airco voorkomen.
Ruik je een brandlucht, dan kan er een elektrisch onderdeel oververhit zijn. Zet de airco direct uit en bel een monteur.
4. Je stroomverbruik stijgt zonder duidelijke reden
Gebruik je de airco net zo vaak als vorig jaar, maar is je stroomverbruik gestegen? Dan werkt het systeem waarschijnlijk minder efficiënt. Vuile filters en lamellen dwingen de compressor om langer te draaien voor dezelfde koeling of warmte. Wat dat in euro’s betekent, zie je in het rekenvoorbeeld verderop.
5. Er staat water onder de binnenunit
Druppels aan de binnenunit of een plas eronder wijzen meestal op een verstopte condensafvoer. Het vocht dat de airco uit de lucht haalt, kan dan geen kant op en loopt over. Lekkend water kan je muur of vloer beschadigen. Oorzaken en wat je zelf kunt doen, lees je in airco lekt water naar binnen.
Soms ontstaat er ijs op de verdamper door een koudemiddeltekort of een geblokkeerde luchtstroom. Smelt dat ijs, dan loopt er ook water uit de unit. Meer daarover in ons artikel over ijsvorming in je airco.
6. De airco slaat steeds aan en uit
Schakelt de airco om de paar minuten aan en uit zonder de temperatuur stabiel te houden? Dat heet pendelen, of short cycling. Het kan komen door een probleem met de sensor, de koudemiddeldruk of een airco die te zwaar is voor de ruimte. Zie ook wat de gevolgen zijn van een te grote of te kleine airco.
Pendelen kost extra stroom en belast de compressor, het duurste onderdeel van de airco. Laat de oorzaak daarom op tijd onderzoeken.
7. De luchtstroom is zwakker dan normaal
Voelt de luchtstroom uit de binnenunit zwakker aan dan vroeger? Dat komt meestal door vuile filters, een vervuilde ventilatorrol of een probleem met de ventilatormotor. Het gevolg is dat de lucht in de kamer minder goed rondgaat en de temperatuur ongelijk wordt.
8. De filters zien er grijs en stoffig uit
Dit is het makkelijkste signaal om te controleren. Klap de voorkant van de binnenunit open en kijk naar de filters. Zien ze eruit als een grijze, stoffige mat, dan zijn ze toe aan reiniging. Vuile filters remmen de luchtstroom en vangen minder stof en pollen op.
Alle signalen op een rij
| Signaal | Meest voorkomende oorzaak | Wat doe je? |
|---|---|---|
| Minder koelen of verwarmen | Vuile filters, vervuilde lamellen of koudemiddellek | Filters reinigen; helpt dat niet, monteur bellen |
| Sissen of brandlucht | Koudemiddellek of oververhitte elektronica | Direct uitzetten en monteur bellen |
| Muffe geur | Schimmel in verdamper of condensafvoer | Onderhoudsbeurt met reiniging plannen |
| Water onder de binnenunit | Verstopte condensafvoer of ijsvorming | Airco uitzetten en afvoer laten controleren |
| Steeds aan en uit | Sensor, koudemiddeldruk of te zware airco | Monteur laten meten |
| Zwakke luchtstroom of grijze filters | Stof op filters of ventilatorrol | Filters zelf stofzuigen of uitspoelen; ventilatorrol laten reinigen |
Waarom regelmatig onderhoud loont
Een airco draait in de zomer en vaak ook in de winter, en dat geeft slijtage. Die zie je niet, maar je merkt het wel aan het rendement, de luchtkwaliteit en de levensduur.
Rendement en stroomkosten
Vuile filters en lamellen remmen de warmteoverdracht. De airco moet dan langer draaien voor hetzelfde resultaat. Hoe groot het verlies is, verschilt per apparaat en per vervuiling. Het rekenvoorbeeld hieronder laat zien wat een lager rendement kost. Meer achtergrond over zuinig koelen en verwarmen vind je bij Milieu Centraal over duurzaam verwarmen en koelen.
Rekenvoorbeeld: wat kost een lager rendement?
Uitgangspunten: stroom kost €0,30 per kWh, je verwarmt met de airco 3.000 kWh warmte per jaar en een schone A-merk split-unit haalt een SCOP van 4,5. Stel dat vervuiling het rendement terugbrengt naar een SCOP van 4,0.
- Schone airco: 3.000 kWh ÷ 4,5 = 667 kWh stroom × €0,30 = €200 per jaar
- Vervuilde airco: 3.000 kWh ÷ 4,0 = 750 kWh stroom × €0,30 = €225 per jaar
- Verschil: €225 − €200 = €25 per jaar, oftewel 12,5% meer stroomkosten
Alleen op stroom verdien je een onderhoudsbeurt van €175 dus niet terug. De grootste winst zit in het voorkomen van storingen en het verlengen van de levensduur. Meer daarover lees je in 12 praktische tips om de levensduur van je airco te verlengen.
Luchtkwaliteit
De filters van een airco vangen stof en pollen uit de lucht. Raken ze verzadigd, of blijft er vocht staan in de verdamper of de condensafvoer, dan kunnen schimmels en bacteriën groeien. Die lucht blaast de airco vervolgens je kamer in. Dat geeft een muffe geur en kan klachten geven bij mensen met allergie.
Betrouwbaarheid en levensduur
Tijdens een onderhoudsbeurt ziet de monteur kleine mankementen voordat ze uitgroeien tot een storing. Zo voorkom je dat de airco uitvalt op het moment dat je hem het hardst nodig hebt. Een goed onderhouden airco gaat gemiddeld 12 tot 15 jaar mee, soms langer.
Garantie
Bij een deel van de fabrikanten is periodiek onderhoud een voorwaarde voor de fabrieksgarantie. Sla je het onderhoud over, dan kan een claim bij een defect worden afgewezen en betaal je de reparatie zelf. Controleer daarom de garantievoorwaarden van jouw merk.
Wat gebeurt er als je de signalen negeert?
Wat begint als een klein ongemak, kan uitgroeien tot een dure reparatie of zelfs vervanging. Een compressor die maandenlang overbelast draait, kan doorbranden. Een verstopte condensafvoer kan ongemerkt vochtschade aan je muur geven. Een onderhoudsbeurt kost minder dan het herstel van zulke schade.
Wat een onderhoudsbeurt inhoudt en kost
Herken je een of meer van deze signalen, plan dan een onderhoudsbeurt bij een STEK-gecertificeerde monteur. Tijdens een beurt reinigen we de filters en lamellen, controleren we het koudemiddel, inspecteren we alle onderdelen op slijtage en lekkages en stellen we de airco opnieuw af. Wat er verder bij hoort, lees je op onze pagina over airco-onderhoud door Van Leeuwen Airconditioning.
Een standaardbeurt voor een single-split, met één binnenunit en één buitenunit, kost €175. Elke extra binnenunit kost €50 en een extra buitenunit €80. Voor een multi-split met drie binnenunits op één buitenunit betaal je dus €175 + 2 × €50 = €275.
We onderhouden airco’s in heel West-Brabant. Je kunt bijvoorbeeld terecht voor airco-onderhoud in Breda, airco-onderhoud in Etten-Leur, airco-onderhoud in Prinsenbeek, airco-onderhoud in Bavel, airco-onderhoud in Ulvenhout en airco-onderhoud in Zundert.
Heb je meerdere units op kantoor of in een winkel? Ook die onderhouden we. Lees meer over airconditioning voor kantoren, winkels en bedrijfspanden.
Veelgestelde vragen over airco-onderhoud
Hoe vaak heeft een airco onderhoud nodig?
Laat je airco minstens één keer per jaar onderhouden. Gebruik je hem intensief, ook om te verwarmen, of staat hij in een stoffige omgeving, dan kan twee keer per jaar verstandig zijn.
Wat kost een onderhoudsbeurt bij Van Leeuwen Airconditioning?
Een standaardbeurt voor een single-split met één binnenunit en één buitenunit kost €175. Elke extra binnenunit kost €50 en een extra buitenunit €80.
Kan ik mijn airco zelf onderhouden?
De filters van de binnenunit kun je zelf stofzuigen of uitspoelen volgens de handleiding. Het controleren van het koudemiddel, de elektrische onderdelen en lekkages laat je over aan een STEK-gecertificeerde monteur.
Hoe lang duurt een onderhoudsbeurt?
Een standaardbeurt voor een single-split duurt meestal 1 tot 2 uur. Bij een multi-split of een sterk vervuilde airco duurt het langer.
Wat gebeurt er als ik mijn airco niet laat onderhouden?
Het rendement daalt, de lucht wordt minder fris en kleine mankementen kunnen uitgroeien tot storingen. Daarnaast kan je fabrieksgarantie vervallen als onderhoud een voorwaarde is.
Bij welk signaal moet ik de airco direct uitzetten?
Bij een brandlucht of een aanhoudend sissend geluid zet je de airco direct uit en bel je een monteur. Het kan gaan om oververhitte elektronica of een koudemiddellek. Een kort gesis bij het opstarten of ontdooien is normaal.
Herken je een van deze signalen?
Wacht niet tot de airco uitvalt. We plannen een onderhoudsbeurt, sporen de oorzaak op en zorgen dat je airco weer zuinig en stil draait.
Lees ook: Zo gaat je airco langer mee · Airco koelt niet meer: de oorzaken
Onderhoud laten doen: Airco-onderhoud in Bergen op Zoom · Airco laten onderhouden in Dordrecht
